GroenLinks en PvdD; Zoek de Verschillen

How Fair & Green is...? Deel 5: PvdD en GroenLinks

Hoe groen en eerlijk zijn Partij voor de Dieren en GroenLinks? Politieke partijen worden beoordeeld op criteria eerlijke handel, milieu, klimaat, armoede


Hoe eerlijk en groen zijn Partij voor de Dieren en GroenLinks. Nelle legt de politieke partijen langs de FairFrog meetlat.

 

Hoewel ik begonnen ben met een blog per partij (eerder behandelde ik al Forum voor Democratie, Voor Nederland, VVD en PVV), leek het mij interessant om een aantal partijen naast elkaar te leggen. Partij voor de Dieren (PvdD) en GroenLinks (GL) hebben veel met elkaar gemeen en hebben beiden een behoorlijk sterke focus op de FairFrog criteria. Als kiezer wil je natuurlijk vooral graag de verschillen weten, vandaar dat ik deze partijen samen behandel. Vaak stellen deze partijen een ander beleid voor om hetzelfde doel te bereiken. Tijd om in detail de partijprogramma’s in te duiken!

Toelichting Werkwijze

Voor een uitgebreide toelichting, zie de eerste blog van deze serie. Ik probeer zo min mogelijk te focussen op middelen, zoals de Sustainable Development Goals of een klimaatwet en zoveel mogelijk op concrete inhoud en naar de kwaliteit van de inhoud (is er sprake van een gedegen analyse). Per partijprogramma heb ik gekeken naar de criteria “Eerlijke handel”, “Armoedebestrijding”, “Milieu” en “Klimaat”. Een deel van de sub-issues zijn niet vooraf vastgesteld. Zo heb ik partijen een kans gegeven om punten te scoren voor originele ideeën, die niet in andere partij-programma’s voorkomen. Ik hoop zo een zo volledig mogelijke analyse te geven van de partijprogramma’s op de FairFrog criteria. Ik geef partijen tussen 0 en 2 punten voor de verschillende onderwerpen. Zo houden we het spannend tot de laatste week voor de verkiezingen; wiens partijprogramma zou het meest FairFrog-worthy zijn?!

GroenLinks en Partij voor de Dieren

Visie op de wereld

“Het traditionele denken gaat er nog steeds vanuit dat er eerst geld verdiend moet worden, voordat we serieuze aandacht kunnen geven aan zaken die echt van groot belang zijn.” (PvdD)

Het partijprogramma van de Partij voor de Dieren staat niet alleen bepaald beleid voor, maar ook een geheel nieuwe denkwijze. Ze staan voor een planeetbrede visie, waarin zowel het belang van mens als dier in acht moet worden genomen. De PvdD liet daarom ook niet haar partijprogramma doorrekenen door het CPB en wil dat welvaart anders gemeten wordt. De partij wil dat de staatsbalans en de verlies- en winstrekening de effecten van beleid op mens, dier, natuur, klimaat en milieu laat zien. Dit is een mooi ideaal waarvoor ze op FairFrog punten verdienen. Tegelijkertijd vind ik het jammer dat ze bij het huidige gebrek aan een beter model de plannen niet hebben laten doorrekenen door het CPB.

Ook GroenLinks schopt tegen het traditionele denken aan, dat ze economisme noemen. GroenLinks schopt iets zachter dan de Partij voor de Dieren. Ook GroenLinks vindt dat kortetermijn economische belangen niet meer boven welzijn, milieu en gezondheid moeten gaan, maar noemt niet explicitiet onze mede-aardbewoners of de planeet. GroenLinks liet haar partijprogramma wel doorrekenen door het CPB. Overigens geldt voor beide partijen dat ze het fenomeen financiële prikkel, of economisch incentive niet volledig in de ban doen. Zo is het verleggen van belasting van arbeid naar grondstoffen een duidelijke financiële prikkel voor meer werk en minder verspilling.

Eerlijke handel

“Alle aspecten van internationaal beleid, zoals handelspolitiek, worden getoetst op hun gevolgen voor ontwikkelingslanden en bijdrage aan de duurzame ontwikkelingsdoelen. Belastingontduiking en -ontwijking ten koste van ontwikkelingslanden worden aangepakt en deze landen krijgen daar een stem in.” (GL)

“Mensen- en dierenrechten, natuur en duurzaamheid gaan voor economische kortetermijnbelangen. […] Ontwikkelingslanden dragen vaak de lasten van de wereldvrijhandel, maar delen niet mee in de lusten. We willen de positie van ontwikkelingslanden in de wereldhandel sterk verbeteren en de wereldeconomie meer regionaliseren.” (PvdD)

De visies van deze partijen over waar we naartoe moeten komen hier aardig overeen, maar wat zijn nu concreet de verschillen in de partijprogramma’s?

  • De PvdD wil geen nieuwe handelsverdragen meer, en wil bestaande verdragen herzien. GroenLinks zegt “Nederland verzet zich tegen de goedkeuring van handelsverdragen die milieu- en sociale standaarden verlagen […].”
  • Beide partijen zijn tegen claimrechtspraak in handelsverdragen, en beiden zijn tegenstanders van CETA en TTIP.
  • PvdD wil af van landbouw-, visserij- en subsidies in Europa, om eerlijke concurrentie met ontwikkelingslanden te kunnen bewerkstelligen. GroenLinks noemt deze onderwerpen niet.
  • Beide partijen geven gedacht aan het feit dat Nederlandse boeren ook een eerlijke prijs moeten ontvangen voor hun producten. PvdD wil hiervoor een “eerlijke-prijs bewijs” instellen, waarmee retailers aantonen dat ze een eerlijke prijs aan de boer hebben betaald. GroenLinks wil verkoop onder de kostprijs verbieden.
  • GroenLinks wil dat boeren geld kunnen verdienen aan natuurbescherming.
  • PvdD wil dat Nederland zich internationaal sterk maakt tegen landroof van lokale boeren door grote bedrijven.
  • PvdD maakt het punt over het weren van onethische producten namelijk breder en explicieter dan GroenLinks. PvdD wil zich in Brussel hard maken om ook onethische producten binnen de EU (ze noemen foie gras als voorbeeld) te kunnen weren.

Op het gebied van grondstoffenhandel zijn de verschillen subtiel. Uit onderstaande citaten blijkt vooral dat GroenLinks dit in Europa wil regelen, terwijl de PvdD op Nederlandse regelgeving focust:

“Binnen de Europese Unie ijvert Nederland ervoor dat bedrijven geen grondstoffen gebruiken waarvan de winning of productie verbonden is met conflicten, uitbuiting, landroof of grote milieuschade.” (GL)

“Nederland wordt koploper in internationaal maatschappelijk verantwoord ondernemen. We stellen strenge eisen voor leefbare lonen, veilige arbeidsomstandigheden en milieuzorg in productielanden. We dwingen meer transparantie af over de hele productieketen, van grondstoffenwinning tot afvalverwerking.” (GL)

“Nederland stelt strengere regels voor de import van grondstoffen waarvan de winning of productie schade kan toebrengen aan mensen, dieren, milieu of de natuur. Deze regels gelden voor ruwe grondstoffen én (half)fabricaten.” (PvdD)

“Vaak verhandelde grondstoffen zoals soja, palmolie, koper en kolen, komen op de lijst van conflictmaterialen, waarvoor strenge criteria komen in het internationale handelsverkeer. Ook zoet water komt op deze lijst.” (PvdD)

Ontwikkelingssamenwerking

“Ons handelen mag de problemen elders in de wereld niet verder vergroten. Mededogen en duurzaamheid moeten richtinggevend zijn in het buitenlandbeleid. Hulp aan de armsten en aan slachtoffers van honger, natuurrampen en geweld is voor ons vanzelfsprekend. Mensenrechten zijn er om te worden nageleefd. Gebrek aan solidariteit vormt een voedingsbodem voor vluchtelingenstromen en oorlogen. We hebben daar als grootverbruikers van buitenlandse grond, grondstoffen en hulpbronnen een zware verantwoordelijkheid in te nemen.” (PvdD)

“Het buitenlands beleid van Nederland is gericht op eerlijke verdeling van welvaart, duurzaamheid en het versterken van democratie en mensenrechten. Vredes-, mensenrechten- en ontwikkelingsdiplomatie krijgen voorrang boven economische diplomatie. Ontwikkelingssamenwerking gaat over het belang van mensen in ontwikkelingslanden, niet om het economisch belang van het Nederlands bedrijfsleven.” (GL)

In beide partijprogramma’s komt naar voren dat niet handelsbelangen, maar medemenselijkheid en duurzaamheid leidend moeten zijn in het ontwikkelingsbeleid. Beide partijen willen dat 1% van het Nederlandse overheidsbudget naar ontwikkelingssamenwerking gaat. GroenLinks wil daarbij dat het budget voor klimaatsteun daar buiten valt (dus er bovenop komt). PvdD wil dat ontwikkelingslanden meer zeggenschap krijgen in het IMF en de Wereldbank.

Een interessant verschil op het vlak van migratie- en vluchtelingen beleid is dat wat de PvdD betreft migranten met economische motieven niet welkom zijn, terwijl GroenLinks zegt “Tijdelijke arbeidsmigranten kunnen makkelijker in Europa werken en weer terugkeren met speciale visa.”

Klimaat

Het belangrijkste verschil tussen deze partijen als het gaat om klimaatbeleid, is waarschijnlijk wel het verschil in visie over het reduceren van CO2 uitstoot. Partij voor de Dieren wil dat Nederland binnen Europa pleit voor een afschaffing van het handelsysteem in CO2 uitstoot (Emissions Trading System, ETS). Het probleem met het huidige systeem is een overschot aan emissierechten, waardoor de prijs te laag is en het systeem niet leidt tot voldoende reductie in CO2 uitstoot. Partij voor de Dieren wil daarom in plaats van het ETS, bindende CO2 reductie verplichtingen in Europa. GroenLinks wil dat er meer bedrijven onder het systeem gaan vallen (tot nu toe is slechts 40% van emissies vertegenwoordigd in het systeem) en wil het overschot aan emissie rechten schrappen.

Het doel van de maatregelen is hetzelfde (CO2 reductie), maar het voorgestelde middel is van een geheel andere aard. Het ETS was de eerste CO2 markt in de wereld en is vandaag de dag nog steeds de grootste. De vraag is of je een dergelijk experiment al zo vroeg zou willen afdoen als mislukt, zonder eerst de mankementen te willen repareren en te zien of het niet alsnog kan lukken. De vraag is ook welk voorbeeld Europa wil en kan zijn; willen we een harde lijn van verplichte CO2 reducties in de hoop dat de rest van de wereld volgt? Daarbij is het belangrijk om ook de waarschijnlijkheid in te schatten van welk voorbeeld andere landen zullen willen volgen. Hoe je hierover denkt, zul je als kiezer zelf moeten bepalen; garanties of het ene of het andere een grotere kans van slagen heeft zijn er niet.

Milieu

“We beëindigen het storten en verbranden van afval en verbeteren de afvalinzameling.” PvdD

“De belasting op het storten, verbranden en exporteren van afval wordt verhoogd.” GL

De Partij voor de Dieren wil verder een verbod op microplastics in cosmetica, en regels “voor kleding- en wasmachinefabrikanten om vrijkomen van synthetische vezels in het water tegen te gaan.” Daarnaast wil de partij statiegeld uitbreiden tot frisdrankblikjes, wegwerpbekers en kleine (plastic) flesjes.

“Nederland pleit voor een ambitieus Europees actieplan circulaire economie en het vastleggen van normen voor grondstoffenhergebruik en productvoorschriften. [… ]Belastingmaatregelen gericht op minder grondstoffenverbruik, zoals een lager btw-tarief op reparaties, bevorderen de circulaire economie. […] Er wordt meer vaart gemaakt bij het sluiten van de kringloop van fosfaat en andere voedingsstoffen, onder meer door terugwinning uit rioolwater en andere afvalstromen.” GL

Beide partijen hebben teveel standpunten om hier allemaal te behandelen. Kort samengevat heeft de Partij voor de Dieren meer concrete standpunten, die dingen verbieden of verplichten en wil GroenLinks vaker financiële prikkels gebruiken en dingen in Europa gaan regelen.

Europese Unie

“De Partij voor de Dieren wil een Europese Unie (EU), die democratisch en controleerbaar is en waarin de stem van de burger wordt gehoord. Zo’n Europa pakt problemen aan die om een gezamenlijke oplossing vragen, maar laat lidstaten zelf beslissen op beleidsterreinen waar Europees beleid meer kwaad doet dan goed.”

GroenLinks en de Partij voor de Dieren krijgen van mij allebei twee punten voor hun visie op de Europese Unie. Ze behouden niet alleen de unie, maar bespreken ook duurzaamheid en eerlijke handel met betrekking tot de unie. Toch zijn er wel degelijk verschillen tussen beide partijen. De taal van de PvdD is meer Eurosceptisch dan dat van GL. GroenLinks is duidelijk wel in voor meer samenwerking, terwijl de PvdD zegt: “Er gaan geen nieuwe bevoegdheden naar de EU – en al helemaal niet zonder daar eerst een bindend referendum over uit te schrijven. Er komt geen Europees Openbaar Ministerie, Europese minister van financiën, Europees leger of Europees pensioenstelsel. Zulke zaken kunnen landen beter nationaal regelen.” In het partijprogramma van GroenLinks zie je telkens terug komen dat ze zaken met betrekking tot eerlijke handel, klimaat en milieu in Europa willen oplossen. Ik ben daar zelf groot voorstander van, omdat wij als klein land klimaatverandering niet alleen kunnen tegengaan. Mocht je Europa een belangrijk topic vinden (positief of negatief) en niet kunnen kiezen, dan zijn dit dus interessante hoofdstukken om door te nemen.

Los van pro of anti Europa, is dit een mooie toevoeging van de PvdD:

“De Europese Centrale Bank (ECB) is ondemocratisch en onttrekt zich aan iedere parlementaire controle, maar neemt wel beslissingen die verregaande verdelingseffecten hebben. Belangen van crediteuren mogen niet langer voor die van debiteuren gaan, en prijsstabiliteit niet boven werkgelegenheid en duurzaamheid.” (PvdD)

Die eerste zin heeft niks met FairFrog te maken, maar is wel een belangrijk punt. De tweede zin is wel FairFrog-worthy en daarom verdient de PvdD een punt voor verduurzaming van de ECB (heb ik onder klimaat geplaatst).

Conclusie

Op het gebied van de FairFrog criteria zit het grootste verschil tussen deze partijen waarschijnlijk in de aanpak van de CO2 uitstoot. De Partij voor de Dieren behaalt de hoogste score op onze criteria met maar liefst 38 punten. Andere interessante verschillen buiten de FairFrog onderwerpen zijn hun standpunten over Europa en de AOW leeftijd. Voor iedereen die nog moeite heeft met kiezen; ik hoop dat ik het met deze blog weer iets makkelijker heb gemaakt!

Your next jumps to fair and green:

Voor meer informatie:

Score
Topic PVV VNL VVD FvD PvdD GroenLinks
Algemeen
Nederland blijft in de EU 0 1 1 0 2 2
Eerlijke
handel
Eerlijke handelsverdragen 0 0 0 1 2 2
Nederland geen belastingparadijs 0 0 0 0 1 1
Verbieden patenteren van leven 0 0 0 0 1 1
Conflictgrondstoffen 0 0 0 0 1 1
Verbod op import onetische producten 0 0 0 0 2 1
Aanpak Europese landbouwsubsidies 0 0 0 0 1 0
Boeren in NL een eerlijke prijs 0 0 0 0 1 1
Armoedebestrijding
Noodhulp 0 1 1 1 1 1
1% norm 0 0 0 0 1 1
Belang van mensen daar voorop, niet NL
handelsbelang
0 0 0 1 2 2
Ontwikkelingslanden meer zeggenschap
IMF & WereldBank
0 0 0 0 1 0
Milieu
Stimuleren circulaire economie 0 0 1 1 2 2
Tegengaan afval dumping 0 0 1 1 2 2
Verminderen van plastic afval 0 0 0 1 2 2
Verminderen microplastics 0 0 0 0 1 0
Voedselverspilling 0 0 0 0 1 0
Klimaat
Houden aan afspraken Parijs 0 0 1 0 1 1
Houden aan Europese afspraken 0 0 1 0 1 1
CO2 prijs aanpakken via ETS 0 0 1 0 1 1
Stimuleren duurzame energie productie 0 0 1 1 2 2
Nagedacht over duurzaamheid in
bouw/huishoudens
0 0 1 0 2 2
Financiering duurzame economie 0 0 0 1 2 2
Duurzaamheid ECB 0 0 0 0 1 0
Stimuleren electrisch rijden 0 0 0 1 2 2
Het verleggen van belasting van arbeid
naar grondstoffen
0 0 0 0 1 1
Klimaatwet 0 0 0 0 1 1
Uitfaseren kolen en kernenergie 0 0 0 0 1 1
TOTAAL 0 2 9 9 38 31

Fairwen Jezelf!

  • € 0.00
  • € 0.00




Laat Een Bericht Achter


Leave a Reply

Copyright © 2017 FairFrog